افسانه هبوط ما و ریشه های فلسفی بحران محیط زیست

Ishmael: an adventure of mind and spirit
به خاطر شدت علاقه و حجم عظیم لذتی که از خوندن کتاب هبوط نوشته دنیل کوئین ترجمه دانیال قارونی، بردم و بی نظیری این کتاب در واشکافی چیزی که من اسمش رو ریشه فلسفی بحران محیط زیست می ذارم، نوشته زیر رو از دوستم گلنار قارونی نقل می کنم:
«کتاب حاضر، با هیچ معیار متعارفی یک رمان به حساب نمی‌آید. ”اسماعیل“ سیزده سال روی میز نویسنده‌اش خاک خورد چون هیچ ناشری حاضر به چاپش نبود، اما پس از چاپ، جایزه‌ی نیم میلیون دلاری ترنر (”حامی آثار داستانی‌ای که راهکارهای سازنده‌ای برای بحران‌های جهانی پیشنهاد می‌دهند“) را از آن خود کرد، بیش از یک میلیون نسخه فروخت، و به سی زبان برگردانده شد. راوی بدون نام این اثر، نویسنده‌ی دهه‌ی شصتیِ کمال‌گرا ا…ما سرخورده‌ای است که پس از دیدن یک آگهی روزنامه (”معلمی شاگرد می‌پذیرد… شخصاً حضور یابید.“) با گوریلی به نام اسماعیل ارتباط برقرار می‌کند. کویین تلاش کرده است تا گفتگوهای میان گوریل و راوی، در عین آسان‌فهمی، با تأسی از الگوی سقراطی، مواضع فلسفی مخاطب را به چالش بکشد و او را به بازنگری در پیش‌فرضهای خود وا دارد.

“هبوط” برگردان فارسی همین کتاب “اسماعیل” نوشته‌ی “دنیل کویین” هست که در زمستان سال ۱۳۹۰، توسط انتشارات جهاد دانشگاهی مشهد چاپ شد. در وهله‌ی اول بدلیل اهمیت موضوع مورد بررسی در کتاب و در وهله‌ی دوم بعلت سیستم توزیع بد و ناکارآمد جهاد بخصوص در تهران، تصمیم گرفتم که شخصن به توزیع کتاب حداقل در بین دوستان و رفقای خودم بپردازم. دوستانی که علاقه‌مند به خوندن یا داشتن کتاب هستند، همین‌جا (یا از طریق ایمیل) اعلام کنند تا از طریق یکی از دوستانم در اسرع وقت کتاب رو به دستشون برسونم.»

——————————————————————————-

و نقل از مینا خبوشانی درباره این کتاب:
«هبوط، روایتگر برش کوتاهی از زندگی نویسنده ای است که آرمان خدمت به جهان و جهانیان را در سر می پرورانده اما بنا به دلایل متعدد از جمله عدم برخورداری از یک معلم و استاد مناسب که راه درست را به وی نشان دهد، دچار بدبینی شده تا اینکه روزی با یک آگهی در روزنامه مواجه می شود.
متن آگهی از این قرار بود: “معلمی شاگرد می پذیرد. داوطلبان باید صمیمانه علاقه مند به نجات جهان باشند. شخصا حضور یابید.”
وی پس از ورود به محل مورد نظر و مشاهده پوستری که بر روی آن نوشته: “اگر انسان نباشد، آیا امیدی برای گوریل باقیست؟”، با گوریلی عظیم الجثه مواجه می گردد که بر خلاف انتظار وی ناطق بوده و ازقضا همان معلم مورد نظر است!
از این قسمت به بعد رمان، شاهد گفتگوهایی میان این شاگرد و استاد هستیم که در خصوص ریشه های فلسفی بحران محیط زیست فعلی که گریبانگیر جامعه جهانی شده به بحث می پردازند. “اسماعیل” یا همان گوریل معلم، به شیوه ای جالب توجه، با بیان پرسش های مکرر و درگیر کردن ذهن نویسنده، وی را مرحله به مرحله از چگونگی پیدایش اسطوره های آفرینش تا تقسیم بندی انسان های هوشمند به دو گروه بخواه ها یا طرفداران غلبه بر طبیعت و نخواه ها یا طرفداران زندگی با طبیعت به پیش می برد و ضمن ریشه یابی و اثبات غلبه بخواه ها بر نخواه ها از عصر کشاورزی تاکنون، این شیوه زندگی را علیرغم ظاهر فریبنده و موفقیت آمیز آن، خلاف سیر طبیعی حیات بر شمرده و پیروان آن را در حال سقوط آزاد تجسم کرده و آنان را محکوم به زوال و نابودی می داند.
در پایان این ماجرا، “اسماعیل” پس از مواجهه با سوال نویسنده مبنی بر بهترین روش انتقال آموزه های مورد بحث می گوید: “کاری که تو باید بکنی اینه که چیزایی که من بهت آموختم رو به صد نفر دیگه آموزش بدی و هرکدوم از اون ها رو تشویق کنی که به صد نفر دیگه آموزش بدن. همیشه همین طور بوده.”»
عبدالحسین وهاب‌زاده، استاد پیشکسوت بوم شناسی و محیط زیست در توصیف این کتاب می گوید: “از نخستین باری که لین وایت در اواسط قرن گذشته به موضوع بحران بوم شناختی پرداخت، تاکنون کتاب ها و مقالات بسیاری در این زمینه منتشر شده ولی شاید این اولین باری باشد که این مطلب از جانب یک فیلسوف صاحب نام در قالب یک داستان دلچسب عرضه می گردد.”
———————————————————-
آدرس فروشگاه انتشارات جهاد در تهران: تهران – خیابان انقلاب- بین خ فلسطین و چهارراه ولی عصر- فروشگاه کتاب جهاد دانشگاهی
قبل از مراجعه از موجود بودن کتاب اطمینان حاصل کنید:
۶۶۴٨٧۶٢۶-٠٢١ و ۶۶۴٨٧۶٢۵-٠٢١
البته جهاد دانشگاهی مشهد (ناشر) امکان ارسال پستی را نیز دارد:

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *


8 + نُه =

شما می‌توانید از این دستورات HTML استفاده کنید: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <strike> <strong>