Tag: محمد قائم پناه

مشاوره راه اندازی مدرسه طبیعت

چرا مدرسه طبیعت؟
من محمد قائم پناه موسس مدرسه طبیعت کاوی کنج هستم. من بعد از یک و نیم سال از کاوی کنج بیرون آمدم و یک کسب و کار اجتماعی به اسم کشمون www.keshmoon.com تاسیس کردم که به کشاورزان زعفران و نجات قنات ها در خراسان جنوبی کمک می کند. در حال حاضر تجربه ای که در تاسیس اولین مدرسه طبیعت ایران را داشته ام، داوطلبانه با علامندان به اشتراک می گذارم.

———————————————————————————————————————————————

- شما نیز این رو می دانید که قسمت زیادی از چگونه بودن ما در بزرگسالی ناشی از چگونگی کودکی کردن ما در خردسالی است.
درباره کیفیت کودکی کردن فرزندان خود / بچه های محله، شهر و کشور نگران هستید؟

– برای داشتن جامعه ای سالم و توانمند در این فکر هستید که اعضای جامعه در کودکی شان باید در معرض آموزش (یا به عبارت درست تر از دید من فرصت های یادگیری)  مناسبی باشند؟
{البته در نگاهی کلی تر یادگیری کودک و بزرگسال شاید به سختی از هم قابل تفکیک باشد}

– در این فکر و دغدغه هستید که محیطی که در آن زیست می کنیم، دستخوش تغییراتی است که در کوتاه مدت و بلند مدت شاید دیگر قابلیت زیست انسان در آن نامعلوم باشد… دغدغه طبیعت را دارید و می خواهید کاری موثر در این زمینه انجام دهید؟

– در اندیشه یک کسب و کار هستید که جنبه های اجتماعی داشته باشد؟ یا می خواهید یک نهاد مردمی با هدف اثرگذاری مثبت بر جامعه پایه بگذارید؟ و یا پروژه ای جدید در سمن (سازمان مردم نهاد) خود در حوزه کودک و طبیعت تعریف کنید؟

اگر پاسخ شما به یکی از پرسش های بالا تا حدودی مثبت است، مدرسه طبیعت نهادی است که پیشنهاد می کنم آن را بیشتر بررسی کنید.

برای آشنایی بیشتر درباره مدرسه طبیعت و دیدگاهی که من نسبت به آن دارم می توانید به مصاحبه ای که با وب سایت کتابک داشته ام مراجعه کنید.

vahab-hedgehug-kordine-29shahrivar92-2

عبدالحسین وهاب زاده – پروژه تسهیل ارتباط کودک و طبیعت – برنامه سفر یک روزه به طبیعت

اینجانب، محمد قائم پناه از بهار ۹۲ همراه با عبدالحسین وهاب زاده (لینک صفحه ویکی پدیا) درگیر پروژه ای برای تسهیل ارتباط کودک و طبیعت بوده ام. در ادامه این پروژه اولین مدرسه طبیعت ایران (۱) را در قالب طرحی به مرکز رشد فناوری کشاورزی (زیر مجموعه پارک علم و فناوری خراسان رضوی) ارائه کردم که بعد از کارشناسی و برگزاری جلسه دفاع مورد پذیرش قرار گرفت. در یک سال ابتدایی مدرسه طبیعت کاوی کنج، عهده دار زهبری و مدیریت امور آن بوده ام. در آن روزها واژه مدرسه طبیعت ناآشنا و برای همگان جدید بود. هدف و رسالت مدرسه طبیعت روشن بود اما چگونه اجرایی کردن آن گنگ بود. در آغاز این دوره بحرانی، مدرسه طبیعت یک قطعه زمین پر از خار بود و من تنها. در پایان این دوره یک ساله زمانی که از مدریت مدرسه طبیعت کاوی کنج کناره گیری کردم مدرسه طبیعت یک تیم منسجم ده نفره داشت همراه با فرایندهای کاری مشخص برای کودکان و والدین آنها، جامعه ای از مخاطبان (متشکل از خانواده های دارای کودک بین سه تا یازده سال ساکن مشهد)، گروهی از خیرین نواندیش که حامی ایده بودند، چه معنوی یا مالی و جریان ورودی مالی ای که دارای ثبات نسبی بود.

در این دوره کاوی کنج توانست به عنوان یک نمونه عملی از ایده ای باشد که وهاب زاده تحت عنوان کلی “مدرسه طبیعت” در حال گسترش آن در کشور بود. و از این راه توانست بسیاری را در مسیر دنبال کردن ایده مدرسه طبیعت ثابت قدم تر کند. گروه های بسیاری از شهرهای مختلف ایران برای دیدن اینکه مدرسه طبیعت در عمل چیست به کاوی کنج آمدند؛ در حدود ده گروه مختلف از تهران و گروه هایی از اصفهان، اهواز، شیراز، رشت، کرمان، بیرجند، تربت حیدریه، درگز، سبزوار، شاهرود و…

تا کنون این افتخار را داشته ام که با موسسین دو مدرسه طبیعت سیار در تهران، مدرسه طبیعت اصفهان، مدرسه طبیعت وایو در عباس آباد مازندران، مدرسه طبیعت اکوپارک وارش در گیلان، مدرسه طبیعت کنکاج در بیرجند، کم یا زیاد هم صحبت و با به اشتراک گذاشتن درس آموخته هایم همگام باشم.
همچنین در تمام این سالها عبدالحسین وهاب زاده بی دریغ معلم و همراه ام بوده است.

22-mordad-ecofarm-0987533

روشن کردن آتش در مدرسه طبیعت – محمد قائم پناه

اکنون پس از مدرسه طبیعت کاوی کنج، با اندیشه بهبود کیفیت کودکی هموطن های کوچکم و دادن فرصت رشد در طبیعت به آنها (که حق طبیعی هر کودکی است)، برنامه ای برای به اشتراک گذاری تجارب و درس آموخته هایم در دست انجام دارم؛

– به دست آوردن درک و دیدگاه از اینکه مدرسه طبیعت به لحاظ تئوری و عملی چه هست و چه نیست
– ارائه رفرنس و منبع برای مطالعه درباره مدرسه طبیعت / معرفی نمونه های داخل و خارج از کشور
– محاسبه ریسک برای نقطه شروع بودن و برنامه ریزی تهاجمی
– تامین و مدیریت منابع کلیدی برای شروع به کار یک مدرسه طبیعت
– مدیریت مالی، بودجه بندی و سیستم حسابداری در یک مدرسه طبیعت، برآورد مقدار سرمایه گذاری مورد نیاز (ثابت و درگردش)، جستجوی راهکارهایی برای آغاز با بودجه محدود
– جذب حامیان مالی؛ برنامه ریزی و شیوه عمل (حامیان مقیاس کوچک و بزرگ)
– مدیریت نیروی انسانی؛ مدیریت انگیزش و تعهد کارکنان و داوطلبان در مدرسه طبیعت، تیم های کاری در مدرسه طبیعت (مدیریت، حسابداری و مالی، مدیریت روابط با مخاطب CRM، روابط عمومی، تسهیلگری، اداره امور فیزیکی مدرسه و بخش مزرعه)
– برنامه ریزی نقشه فیزیکی مدرسه طبیعت: فضای مدرسه طبیعت از چه بخش هایی تشکیل شده است، نسبت آنها با یکدیگر و نسبت کاربران مدرسه با هر بخش
– تصمیم گیری برای هویت حقوقی، قانونی و مجوزهای مدرسه طبیعت؛ مسائل مربوط به اداره کار، تامین اجتماعی، دارایی و غیره. نسبت های ممکن با بانک ها، پارک علم و فناوری، اداره محیط زیست، آموزش و پرورش، شهرداری و غیره.
– طراحی و اجرای یک کارگاه در داخل مدرسه طبیعت، طراحی و اجرای یک کارگاه – سفر در طبیعت، اجرای کارگاه برای مدارس و مهد کودک ها در داخل مدرسه طبیعت و….
– شیوه ها و راهکارهایی برای آماده کردن تسهیلگرهای مدرسه طبیعت
– برنامه ریزی برای پروژه هایی برای کار با کودک در طبیعت (پیش از راه اندازی مدرسه طبیعت یا به صورت جداگانه از مدرسه طبیعت؛ نمونه مشابه پروژه سفرهای آقای کِرم).

در مشاوره های ارائه شده دیدگاه ها و روش عمل پیشنهادی عبدالحسین وهاب زاده دنبال می شوند و در مراحل مختلف کار در صورت نیاز برای دریافت راهنمایی و یا کمک لازم به ایشان رجوع می شود. همچنین برای ارائه مشاوره ها بسته به مرحله و موضوع گفتگو به همکارم خانم مهدیه سرگلزایی رجوع خواهم کرد. ایشان در سازمان های مردم نهاد مختلفی فعالیت داشته و دارند و یک دوره مسئولیت روابط عمومی مدرسه طبیعت را دارا بودند.

 

عبدالحسین وهاب زاده، مبدع مدرسه طبیعت در ایران و من، محمد قائم پناه (در انتهای عکس)، در یکی از مجموعه سفرهای آقای کِرم پیش از راه اندازی مدرسه طبیعت کاوی کنج

عبدالحسین وهاب زاده، مبدع مدرسه طبیعت در ایران و من، محمد قائم پناه (در انتهای عکس)، در یکی از مجموعه سفرهای آقای کِرم پیش از راه اندازی مدرسه طبیعت کاوی کنج

 

فرم دریافت مشاوره:
قبل از طرح موضوع و دریافت مشاوره لطفن فرم دریافت مشاوره ما را تکمیل کنید تا با شما و برنامه های شما بیشتر آشنا بشویم: برای دریافت فرم اینجا کلیک کنید.
پاسخ به سوالات:
صورت هزینه های ارائه مشاوره
گفتگوهای اولیه برای جذب حامی مالی برای مدرسه طبیعت
برگزاری اولین همایش ملی کودک و طبیعت در پنجشنبه، ۱۷ دی ماه ١٣٩۴
نکاتی کلی درباره طراحی زیرساخت فیزیکی مدرسه طبیعت

لیستی از مدارس طبیعت ایران که در چهارچوب نظری ارائه شده توسط عبدالحسین وهاب زاده فعالیت می کنند: لینک

 

—————————————————————
(۱). اگر مدرسه طبیعت را یک فضای نیمه مزرعه – نیمه متروکه (به حال خود رهاشده) که در درون شهر قرار داد و پذیرای کودکان به صورت روزانه است، تعریف کنیم، مدرسه طبیعت کاوی کنج در مشهد اولین مدرسه طبیعت کشور بوده است. لازم می دانم که ذکر کنم که مدرسه طبیعت به عنوان یک پروژه پیش از این در کشور وجود داشته است و توسط انجمن طرح سرزمین در حال پیگیری بوده است. همچنین موسسه کاوشگران طبیعت دنیا سالهای طولانی پیش از مدرسه طبیعت کاوی کنج در حوزه طبیعت گردی کودکان فعالیت های جدی داشته است. به طور قطع گروه های دیگری نیز در حوزه کودک و طبیعت در کشور فعال بوده اند و هستند که اینجانب افتخار آشنایی آنها را از نزدیک نداشته ام.

کی هستیم و کجا

ساده بگم محمد قائم پناه (مُ) و زینب برهانی نژاد (یه سالی یه جایی به دنیا اومدیم، یه درسی هم تا یه مقطعی خوندیم، ما هم مث این همه دیگه روی زمین دو تا آدمیم با یه خوبی ها و بدی ها، توانایی ها و ضعف ها، دو تا آدم معمولی که ساده زندگی می کنن و رویاهاشون رو دنبال می کنن)

اینجا خونه سابق ما در کلاته شیخ ابوالحسن هستش.

در صورتی که مایل به تماس با هستید می توایند با ۰۹۱۵۳۱۶۳۴۶۳ تماس بگیرید یا به mo . qaem {at} gmail . com ایمیل بزنید.

کجا هستیم؟ چند ماهی کلاته شیخ ابوالحسن ۹ کیلومتری نیشابور روی دامنه بینالود بودیم ولی الان دیگه مشهد هستیم. بعد از اینکه مدت یک سال در مشهد همراه با عبدالحسین وهاب زاده (اکولوژیست برجسته ایرانی) درگیر پروژه ای با عنوان تسهیل ارتباط کودک با طبیعت (با نام کودکانه سفرهای آقای کِرم) بودیم، در قدم بعدی این پروژه رو گسترش دادیم و اولین مدرسه طبیعت ایران رو راه اندازی کردم (برای اطلاعات بیشتر درباره مدرسه طبیعت کاوی کنج به وبسایت این مدرسه سر بزنید www.kavikonj.com). این مدرسه مورد توجه بسیاری در ایران قرار گرفت (کافیست مدرسه طبیعت رو در گوگل جستجو کنید) و علاقمندهای بسیاری از شرق و غرب کشور به مشهد اومدند تا با اون آشنا بشن و نمونه مشابهی رو در منطقه خودشون به راه بیاندازند.

پیش از این ها و قبل از اینکه ساکن کلاته شیخ ابوالحسن بشویم، اولین رستوران گیاهخواری مشهد رو تاسیس کردم. روزنامه فرانسوی لوموند هم نوشته ای درباره این رستوران گیاهخواری متنی منتشر کرد. متن این مقاله لوموند رو می تونید در اینجا بخونید (به زبان فرانسوی).

درباره زندگی من در کلاته شیخ ابوالحسن فلیکس (از اسپانیا) و گیوم (از فرانسه) که چند روزی پیش ما بودن، کمی درباره ما در وب سایت شون نوشتن که می تونید اینجا بخونید (به زبان فرانسوی).

ما تا به حال میزبان افراد زیادی در خانه خودمان (چه در شهر چه خارج شهر) بودیم. اغلب میزبانی های ما از طریق سایت CouchSurfing.org بوده. پروفایل ما در این سایت در این لینک قابل مشاهده هستش.

 You may read about us and the vagan restaurant I started in the second big city of Persia, in Le Monde at this link. Also you may read what two cyclists we hosted for around a week, wrote about us at this link (in French).
After this vegan restaurant I started the first Nature School of the country, named Kavikonj Nature School. It received lots of media coverage. You may find a photo report of our nature school and associated kids trips in this link.

اکو پارک

توجه: این یک طرح شخصی بوده است که از طرح اکوپارک تهران الهام گرفته شده است و اکنون دیگر پیگیری نمی شود.
طرح پارک زیست بوم سازگار مشهد

Mashhad Eco Park

اکوپارک تهران - الگوبرداری برای مشهد

این مزرعه در زمینی محصور با خاک مناسب،‌ دارای دسترسی به منابع آبی لازم، در داخل محدوده شهری مشهد راه اندازی می شود و مشتمل بر دو بخش می باشد: بخش کشت و کار و ساختمان آموزشی – اداری

اهداف:
پارک زیست بوم سازگار مشهد به دنبال ارائه الگو و مدلی برای بهبود بخشیدن امنیت، دسترسی و سلامت غذایی شهروندان مشهدی است،‌ با این امید که با گسترش این ایده ارزش و کیفیت غذایی را ارتقا بدهد، از تنوع بوم شناختی و فرهنگی حفاظت کند، بستری فراهم کند که شاخص های سلامت روانی خانواده بهبود یابد، همچنین فرایند رسیدن به یک اقتصاد مبتنی بر حفاظت از زیست محیط، بازیافت و بازسازی را تسریع کند. اکوپارک شهری محلی خواهد بود برای درگیر کردن خانواده ها در کوتاه کردن فاصله بین محل تولید محصولات غذایی تا محل مصرف آن که هم دارای جنبه های بسیار با اهمیت زیست محیطی و هم اقتصادی می باشد.

فعالیت ها:
۱.
قطعه زمین های کشاورزی:
به هر تک خانواده یا مجموعه خانواده علاقمند قطعه زمینی اجاره داده می شود تا در آن اقدام به کاشت سبزیجات و صیفی جات مورد نیاز خود نمایند. بدیهی است هر خانواده پیش از در اختیار گرفتن زمین بایستی در دوره ویژه آموزشی کاشت ارگانیک شرکت کند و هر خانواده در کاشت هر محصول یک ساله مختار خواهد بود (انواع گوجه فرنگی، خیار، خانواده کدوها، بادنجان، خانواده فلفل، محصولات جالیزی از قبیل هندوانه و خربزه، گل ها مانند آفتابگردان، سبزیجات برگی مانند جعفری، ریحان، تره و غیره.) و خود مسئولیت تمام مراحل کاشت، داشت و برداشت را خواهد داشت.

۲.
بخش تولید و آموزش تولید کمپوست و ورمی کمپوست
در این بخش خانواده ها می توانند با آوردن زباله های خانگی خود اقدام به تولید و فراگرفتن شیوه تولید کودهای ارگانیک غیر شیمیایی بنمایند.
این بخش دارای لوازم و تجهیزات مورد نیاز و مسئول فنی ویژه خود خواهد بود

۳.
مزرعه نمونه
مجموعه خود برای نمونه در یک قطعه زمین اقدام به کاشت انواع سبزیجات و صیفی جات می نماید
دو هدف از این قطعه مزرعه نمونه دنبال می شود:
الف) هر خانواده که قطعه زمینی را در اختیار می گیرد می تواند با مراحل و شکل و نهایی کار آشنا شود و الهام و ایده بگیرد.
این مزرعه در واقع محلی برای آموزش در عمل کشاورزی ارگانیک برای شهروندان (به جهت کشاورزی شهری) خواهد بود.
ب) فروش محصول: عموم مردم می توانند با مراجعه به مزرعه یک سبد دریافت کنند و خود با چیدن محصول دلخواه خود، اقدام به خرید یک محصول سالم کنند.
پ) این مزرعه از همکاری کارشناسان و متخصصین IPM تایید شده از سوی جهاد کشاورزی بهره خواهد برد و در نهایت مزرعه می تواند نمونه موفقی باشد که در آینده جهت آموزش عملی و بازدید کارشناسان کلینیک های گیاه پزشکی و کشاورزان مورد استفاده قرار بگیرد.

۴.
غذاخوری سالم ارگانیک
در حاشیه مزرعه نمونه یک مجموعه غذاخوری وجود خواهد داشت که روزانه با توجه به محصولات برداشت شده روز، اقدام به طبخ و عرضه مجموعه از غذاهای ساده و سالم خواهد نمود. این مجموعه آموزش های مربوط به طبخ غذا به شکلی که ارزش های غذایی مواد اولیه حفظ شود، ارائه می شود

۵.
مدرسه طبیعت
فضای بسته آموزشی: محل برگزاری بخش های تئوری و نظری و کارهای ظریف
زمین شماره ۱: زمینی برای کاشت،داشت و برداشت صیفی و سبزی برای کودکان
زمین شماره ۲: زمینی برای کاشت گلهای فصلی رنگارنگ از بذر تا نشا و گلدانهای گل
زمین شماره ۳:زمینی که امکان جمع شدن گروهی کودکان برای آموزش مفاهیم محیط زیستی بصورت عملی و مصور را فراهم کند.
زمین شماره ۴: زمین اختصاصی مادر و کودک

بخش فروش لوازم باغبانی: در این بخش خاک استریل، گلدانهای آماده برای نگهداری توسط کودکان و لوازم باغبانی متناسب با سلیقه کودکان مثل آبپاش، گلدان و بیلچه جهت فروش عرضه می شود.
بخش فروش لوازم کمک آموزشی: لوازم کمک آموزشی شامل انواع کتابهای قصه ، رنگ آمیزی، پازل و … که به کودکان در مورد باغبانی، روابط آب و خاک و گیاه ، محیط زیست و حشرات و موجودات بومی منطقه اطلاعات می دهد.

 

فواید کار با خاک و آب و گیاه برای کودکان
الف)
در مطالعات و تحقیقات مختلف به تفصیل به تاثیر فعالیتهای باغبانی بر شخصیت ، رفتار ،ذهن و جسم کودکان پرداخته شده است، که بخشی از آن شامل موارد زیر است:
احساس ارزشمند بودن
پرورش صبر
مسئولیت پذیری
ایجاد صمیمیت و نزدیکی با والدین و مربیان
کاهش چشمگیر بزهکاری (در کودکانی که با طبیعت سر و کار دارند این امر در نتیجه بالا رفتن اعتماد به نفس و عزت نفس، برقراری ارتباط مثبت با بزرگسالان وایجاد احساس ارزشمندی حاصل می گردد.)
شکوفا شدن خلاقیت
بالابردن مهارتهای کار گروهی
نگرش مثبت به طبیعت
مطبوع کردن فرآیند یادگیری
آموزش تصمیم گیری در رویارویی با مسائل مهم
رشد بیشتر قابلیتهای ذهنی در هر گروه سنی، نسبت به همسالان
تجربه چرخه حیات
بالا رفتن بلوغ فکری
استفاده از تمامی حواس پنجگانه
باغبانی و تماشای طبیعت باعث کاهش استرس می شود.
باغبانی بازی و سرگرمی سحرآمیزی است که یک دانه را تبدیل یک خوراکی یا گل زیبا مینماید، و بیخطر و مفید است.
در کشورهای پیشرفته آموزش باغبانی به کودکان، راه حلی جهت برطرف کردن مشکلات محیط زیست است. در طی این روند کودکان می آموزند، چطور می توانند سبب رشد و بالندگی ،یا بالعکس تخریب محیط زیست شوند.
باغبانی سبب ایجادعلاقه به خوردن خوراکیهای سالم و توجه به سبزیجات و میوه ها می شود.
و در نهایت باغبانی فرصتی برای ارتباط کودک با خود ، آرامش روان ، افزایش تمرکز(بدلیل استفاده از کلیه حواس پنجگانه در فعالیتهای باغبانی)را فراهم آورده است و سبب کنترل بیش فعالی و یا جلوگیری از آن می گردد.

ب)
باغبانی می تواند بعنوان یک روش آموزشی در شاخه های مختلف علوم و مهارتها نقش داشته باشد:
علوم ریاضی: با توجه به اینکه در باغبانی اندازه ها در حیات گیاهان نقش کلیدی ایفا می کنند، باغبانی مفهوم اندازه ها و همینطور اعداد و ارقام را بصورت عملی به کودکان آموزش می دهد.

علوم طبیعی: اساسی ترین و ساده ترین مفاهیم علوم، در رابطه با گیاهان، بطور عینی قابل مشاهده و آزمایش است و پرورش گیاهان و آموزشهای برپایه باغبانی، این اصول را بصورت ساده و قابل فهم برای کودکان بیان می کند.

محیط زیست: اساسی ترین نیازهای گیاهان و مراقبت از آنها، مفاهیم محیط زیست و دوستی و دانش حفظ آن را در کودک نهادینه می کند.

تغذیه: باغبانی توجه کودکان را به سبزیجات و میوه جات جلب نموده و چون کودکان در مورد پرورش آنها مهارتهایی دارند،به میوه ها و سبزیجات علاقمند شده و این عاملی است برای غلبه بر هجوم تبلیغات خوراکیهای آماده و زیان آور، اما خوشمزه، در راستای سلامت جسم کودکان.

هنر: باغبانی آمیخته ای از علوم و هنر است که باعث پرورش قریحه و استعدادهای ذاتی هنری در کودکان و تلطیف روحیه آنها می شود.

نظم و انضباط: باغبانی با توجه به اینکه فعالیتی است، در رابطه با موجودات زنده، ناخودآگاه نظم و انضباط را در وجود کودک تثبیت می نماید. بدلیل اینکه کودکان به عینه نتیجه اعمال نظم در مراقبت از گیاهان و یا عدم رعایت انضباط در رشد و نمو گیاه خود را مشاهده نموده و از نتیجه آن بطور عینی آگاه می شوند.

نتایج یک نظرسنجی جدید نشان داده است که آموزش باغبانی به کودکان آنها را مسئولیت پذیر بار می آورد و رفتارشان را آرام می کند.
این نظرسنجی از سوی انجمن سلطنتی باغداری در انگلیس مشخص کرد، بیش نیمی از والدین تاکید دارند، باغبانی به کودکانشان احساس مسئولیت می دهد و ۲۰ درصد از این والدین اظهار داشتند، این کار باعث می شود رفتار کودکانشان بسیار آرام تر شود.
بر اساس گزارش روزنامه میرور بیشتر کودکان وقتی درمی یابند، باغبانی مهارتیست که تا پایان عمر با آنها باقی می ماند و همراه با بزرگتر شدن می توانند از آن استفاده کنند، حس آرامش و مسئولیت پذیری بدست می آورند. دراین نظرسنجی گفته شده ،کودکان امروزی نسبت به والدین خود اطلاعات بیشتری از باغبانی دارند.
این در حالیست که در جوامع توسعه یافته، باغبانی بخش لاینفکی از فعالیتهای آموزشی کودکان است.
فعالیتهای آموزشی :
۱- آموزش مفاهیم پایه
۲- آموزش اصول باغبانی

۱- آموزشی مفاهیمی که به نوعی در پرورش گیاهان بصورت عملی دخیل هستند.مفاهیمی در مورد محیط زیست و روابط زیستی.این آموزش در قالب پکهای آموزشی که با استفاده از سرگرمیهای مورد علاقه کودکان طراحی شده ، ارائه می شود.
۲- آموزش اصول باغبانی، در دو بخش تئوری و عملی توسط کارشناسان باغبانی و فضای سبزتدریس می گردد.
تئوری: بصورت کتاب های داستانی مصور (راهنمائی برای والدین و مربیان)
عملی: پیاده نمودن همان داستانها توسط کودک مرحله به مرحله

۶.
کشاورزی آپارتمانی: مشاوره و ارائه ابزار لازم
با هدف آموزش و ترویج کشاورزی آپارتمانی به شهروندان علاقمند درباره کاشت در باکس های قابل نصب پشت پنجره، یا تراس و حیاط آموزش و مشاوره داده خواهد شد. همچنین در مورد امکان کاشت بر روی بام منزل و یا تکنیک های کاشت معلق در کناره دیوارهای منزل مشاوره و آموزش داده خواهد شد. همچنین ابزار لازم برای بستر سازی این نوع کشاورزی ارائه خواهد شد. به عنوان مثال می توان به باکس هایی اشاره کرد که بذرهای سبزیجات مختلف به خصوص سبزیجات برگی (ریحان،‌ تره و غیره) در آنها کاشته شده است. خانواده ها با خریداری و بردن این باکس ها به خانه روزانه به مقداری از مصرف خود به صورت بسیار تازه و نیز سالم دسترسی خواهند داشت. این باکس ها می توانند از طریق چنگک پشت پنجره ها نصب شوند و یا در حیاط، تراس یا پارکینگ (در صورت نورگیر بودن) گذاشته شوند.

 

۷.(فاز دوم)
مجموعه گلخانه های اکوپارک مشهد:
هدف از احداث این گلخانه ها تداوم کاشت و برداشت محصول در فصول سرد سال می باشد.

۸. (فاز دوم)
قطعات باغی اشتراکی:
هر چند خانواده می توانند در یک برنامه زمانی بلندمدت قطعه زمینی را اجاره کنند و نسبت به کاشت، نگهداری و بهره برداری از درختان میوه اقدام نمایند. هر مجموعه بین دو تا سه سال زمان لازم خواهد داشت تا میوه هایی سالم و عاری از کود و سم بدست بدهد، اما در این بازه زمانی این . خانواده ها می توانند از این فضا برای استراحت و عمق بخشیدن به رابطه خود با طبیعت استفاده کنند. این قطعه باغی سبز در تلطیف و پاک سازی هوای شهر مشهد نیز نقش مثبت ایفا خواهد کرد.

۹. (فاز دوم)
باغ گیاهان بومی:
در این باغ این هدف دنبال می شود که مردم با گیاهان بومی و منطقه ای که سازگار با آب و هوای منطقه است، آشنا شوند. هر چند ممکن است ما برای دوره ای کاج از شمال و گل های کاغذی از جنوب و چمن از مناطق پرباران را به منطقه کویری خود بیاوریم ولی در دراز مدت این گیاهان در منطقه ما دوام نخواهند آورد و با نوسانی غیر منتظره در شرایط اقلیمی آسیب جدی خواهند دید. ما دست آخر باید به گیاهانی بازگردیم که در بازه ای دست کم چند صد ساله در این محیط بقا و دوام داشته اند. هدف این باغ این است که با دید مصنوعی به پوشش گیاهی مبارزه کند و چشم ما را با بهترین مجموعه برای گیاهان منطقه مان، آشنا نگه دارد.

لازم به ذکر است تمام مجموعه خود را در تمام جنبه ها ملزم به رعایت اصول زیست محیطی و حرکت به سمت تحقق و اجرای آنها می داند: به عنوان مثال در شیوه های آبیاری به تحت فشار بوده منابع آبی دشت مشهد توجه ویژه خواهد شد / تلاش خواهد شد حداقل اتکا به منابع زیر زمینی آب وجود داشته باشد. با توجه به خصوصیات منطقه نسبت به احیای شیوه های بومی و تلفیق انها با شیوه های نوین اقدام خواهد شد: روشهایی مانند جمع آوری آب باران در فصول پر باران برای فصول خشک (آب انبارهای مدرن)، آبیاری با استفاده از کوزه، استفاده از پوشش های طبیعی برای پیشگیری از تبخیر آب و خشک شدن زودهنگام خاک پس از آبیاری و غیره

ساختمان های مجموعه از مصالح بوم آورد ساخته خواهند شد (مانند روش ابرخشت معمار آمریکایی ایرانی الاصل آقای خلیلی) و تامین مواد و انرژی از منابع پایا صورت خواهند گرفت (برق هیبرید خورشیدی – بادی – مغناطیس زمین، چرخه بازیافت آب در خانه و غیره)، به نحوی که این ساختمان خود الگو و نمونه ای از یک ساختمان دوستدار محیط زیست باشد و که بدون آجر و آهن و بتن ساخته می شود.

 

—————————————————————————————————————————

داستان چطور شروع شد؟

امروز هفتم مرداد ۱۳۹۲ اولین قدم عملی برای راه انداختن اکو پارک مشهد برداشته شد. موفق شدم از آقای حسین حیدری درباره اولین قدم ها، راهنمایی بگیرم. پیش از این دکتر وهاب زاده من رو تشویق کرده بود و گفته بود که از کجا می شه و باید شروع کرد.

طرح بالا مربوط به اکوپارک تهران می باشد که طبق هماهنگی به عمل آمده با آقای حیدری مشاور فنی ما در اکوپارک مشهد خواهند بود.

عمده ترین فعالیت اکوپارک، کشاورزی شهری (community based agriculture) خواهد بود. هر خانواده مشهدی در صورت تمایل می تواند یک قطعه کوچک در اکوپارک در اختیار خود بگیرد و در آن سبزیجات و صیفی جات مورد نیاز خود را کشت نماید. بدیهی است این کشاورزی به شیوه های زیستی و زیست بوم سازگار انجام خواهد شد. به علاوه دراین مجموعه تولید کمپوست با استفاده از زباله های تر خانگی اعضا و ایده های دیگری مانند تورهای کشاورزی یک روزه برای کودکان برگزار خواهد شد.

به عنوان اولین گام عملی بایستی طرح اولیه (proposal) اکوپارک را مکتوب کنیم (چه فعالیت هایی قرار است انجام شود و چه فوائدی برای شهروندان مشهدی این فعالیت ها خواهند داشت). سپس به عنوان شاخه مشهد گروه آی پی ام (IPM مخفف مدیریت تلفیقی آفات که اشاره به یک سبک کشاورزی بدون سموم شیمیایی دارد. آدرس وب سایت گروه آی پی ام تهران www.ipmgroup.ir) به سازمان های دولتی مختلف مراجعه کنیم و ببینیم کدام یک از آنها حاضر به پشتیبانی از این طرح است یعنی اینکه حاضر است قطعه زمینی در حد و اندازه چند هکتار در اختیار ما بگذارد (مساحت اکوپارک تهران دو هکتار است). این قطعه زمین اگر در یک قرارداد چند ساله نیز در اختیار اکوپارک مشهد قرار بگیرد باز هم خوب خواهد بود.

در اکوپارک مشهد موضوع میزان مصرف آب مورد توجه ویژه خواهد بود. با توجه به اینکه حدود ۸۰٪ تا ۹۰٪ آب مصرفی در خراسان در بخش کشاورزی است و در حدود ٪۶۰ تا ٪۶۵ از این آب هدر می رود. در کنار همه اینها بایست این را در نظر بگیریم که اضافه برداشت آب در سفره آب زیر زمینی مشهد حدود ۱۵٪ بیشتر از حد تجدیدپذیر است به نحوی که هر سال سطح آب در سفره زیر زمینی مشهد حدود یک متر پایین می رود و خود دشت نیز سالی در حدود ۲۵ سانتی متر نشست می کند (با خود فکر می کنم یعنی مشهدی ها معنی این حرف رو می فهمن!!؟ یعنی خونه شما داره هر چهار سال یه متر پایین می ره!!!). گفته می شه که این دشت تا ده سال دیگه احتمال زیاد آبی در درونش نخواهد داشت تا با چاه بیرون کشیده بشه. امسال از اواسط بهار ورودی آب سد دوستی صفر شده. رودخانه هریر رود یه رودخانه سیلابی هستش، یعنی این رودخانه یه سال ورودیش کم و یه سال زیاد می شه. ولی مسولان می دونن و صداش رو در نمیارن که بزرگترین پروژه عمرانی افغانستان سدی به اسم سلما هستش که روی هریررود ساخته شده (پس از چند ده سال بالاخره سال ۱۳۹۲ عملیات ساختش تمام شد).
به مقاله روزنامه خراسان نگاهی بیاندازید با عنوان «شهر تشته، آخرین نفس های دشت مشهد را می شمارد» و همینطور این یکی با عنوان «باور کنید فردا دیر است».
با وجود داده های بالا، دو موضوع در کشاورزی زیست پایدار اکوپارک مشهد در نظر خواهد بود اول افزایش ضریب امنیت غذایی شهروندان و دوم استفاده بهینه از آب به نحوی که پرت و تبخیر آب به کمترین میزان ممکن برسد.

افراد علاقمند با تماس با محمد قائم پناه (۰۹۱۵۳۱۶۳۴۶۳) می توانند در پروسه راه اندازی اکوپارک مشارکت نمایند.

 

سفرهای سبز کودکانه

کودکان و هیجان برقراری ارتباط با یک پروانه

هرکودکی که در خانه بماند و از تجربه ی گرانقدر لمس طبیعت در این سالهای شکل گیری تمایلات و خواسته های طبیعیش محروم باشد به معنی آن است که ما یکی از یاران فردای خود برای حفظ طبیعت و محیط زیست دلپذیر را از دست داده ایم .کودکان را دریابید .آنان به همان اندازه به این تجربه نیازمندند که به غذا و ویتامین (عبدالحسین وهاب‌زاده).

پروژه سفرهای آقای کِرم، مجموعه ای از فعالیت ها بر محور تسهیل ارتباط کودک با طبیعت است که برای کودکان رده سنی ۵ تا ۱۱ سال طراحی شده بود. این فعالیت ها شامل برگزاری کارگاه، سفرهای یک روزه، تعامل با والدین و یا مربیان و معلمان کودکان و در نهایت تشکیل باشگاه های مستقل کودکان می گشت.
در سفرهای آقای کِرم، کودکان برای یک روز به خارج از شهر و محیطی طبیعی سفر می کردند و با مشغول شدن به بازی های آزاد و یک مجموعه از فعالیت های کاوش گرانه به تعامل با طبیعت و سایر کودکان می پرداختند. طرح ریزی و حس و حال اجرای فعالیت ها به نحوی بوده است که در پایان روز کودکان جهان خاک و آب و گیاه و حیوان را لمس کرده و بیگانگی و ترس در آنها به مهر و احترام نزدیک شود.

پروژه سفرهای آقای کرم: کی هستیم و کحا پروژه سفرهای آقای کرم: چه کار می کنیم پروژه سفرهای آقای کرم: حرف های روزانه پروژه سفرهای آقای کرم: وارد داستان شوید گزارش کار پروژه سفرهای آقای کرم